WROCŁAW

WROCŁAW - miasto

 

1. Informacje ogólne

2. Historia miasta

3. Atrakcje turystyczne

  • Archikatedra Wrocławska
  • Bastion Ceglarski
  • Hala Ludowa (Stulecia)
  • Kamiennica Jaś i Małgosia
  • Kolejkowo
  • Kościół św. Elżbiety
  • Kościół św. Krzyża i św. Bartłomieja
  • Kościół Najświętszej Marii Panny na Piasku
  • Kościół św. Marii Magdaleny
  • Kraina miniatur
  • Miasteczko Jack's City
  • Most Grunwaldzki
  • Most Tumski
  • Muzeum Miejskie (Pałac Królewski)
  • Muzeum Narodowe
  • Muzeum Sztuki Cmentarnej (Stary Cmentarz Żydowski)
  • Ogród Japoński w Parku Szczytnickim
  • Ogród Zoologiczny
  • Ossolineum
  • Ostrów Tumski
  • Panorama Racławicka
  • Piwnica Świdnicka
  • Plac Solny
  • Polinka
  • Pomnik zwierząt rzeźnych
  • Ratusz
  • Rynek
  • Sky Tower
  • Stadion Miejski
  • Synagoga pod Białym Bocianem
  • Uniwersytet Wrocławski

4. Ciekawostki

5. Opinia

6. Bibliografia

7. Mapa

 

1. Informacje ogólne

Wrocław – stolica Dolnego Śląska, leży w południowo – zachodniej części Polski, na Nizinie Śląskiej, nad Odrą i jej Dopływami: Bystrzycą, Oławą, Ślężą i Widawą; jeden z największych ośrodków miejskich w Polsce; kosmopolityczne miasto o wspaniałej historii. Nazwa miasta pochodzi prawdopodobnie od księcia Vratislava, legendarnego założyciela miasta, który zmarł w 922 roku.

  

2. Historia miasta

Miasto, które leżało na skrzyżowaniu szlaków handlowych ze środkowych Niemiec na Ruś i nad Morze Czarne oraz z Wenecji przez Czechy i Wielkopolskę nad Bałtyk, od dawna było ośrodkiem handlu i pośredniczyło w wymianie towarów i myśli między wschodem, a zachodem oraz północą i południem kontynentu. W 1163 r. Wrocław stał się stolicą księstwa śląskiego rządzonego przez Piastów. Wrocław rozwijał się w imponującym tempie, a książęce i biskupie grody oraz podgrodzia na Ostrowie Tumskim nie mogły pomieścić wszystkich mieszkańców. 

Na przełomie XII i XIII wieku miasto zaczęto rozbudowywać na lewym brzegu Odry, wchłaniając istniejące tu niewielkie osady. W XVI w. Wrocław i Śląsk znalazły się pod zwierzchnictwem austriackiej dynastii Habsburgów, co nie przeszkodziło w szybkim rozprzestrzenianiu się nauki Lutra oraz prądów północnoniemieckiego i niderlandzkiego renesansu. 

Wojna 30-letnia, która wybuchła w Czechach w 1618 r., rychło objęła ziemie śląskie i Wrocław. Doprowadziła go do gospodarczej ruiny i wyludnienia spowodowanego głodem i epidemiami. Upragniony pokój zniszczonemu miastu przyniósł w 1648 r. traktat wersalski kończący wojnę.

Wiek XIX miasto przywitało nową ordynacją ustalającą zasady samorządu z udziałem obieralnej rady miejskiej i magistratu, a także sekularyzacją klasztorów i zakonów. Dobra klasztorne sprzedano, a budynki przekazano na cele publiczne. Zwycięska wojna z Francją w 1871 r. spowodowała wielkie przyspieszenie rozwoju w całych Niemczech. Ze sprzyjającej koniunktury korzystał także Wrocław. Ożywiło się budownictwo, wzniesiono gmachy użyteczności publicznej.

W 1911 roku Wrocław został ogłoszony twierdzą. Przejęcie władzy przez Adolfa Hitlera i narodowych socjalistów zapoczątkowało również we Wrocławiu okres terroru: utworzono obóz koncentracyjny, nasiliły się prześladowania ludności żydowskiej, która masowo zaczęła wyjeżdżać z miasta.

W sierpniu 1944 r. miasto ogłoszono twierdzą (Festung Breslau). W 1983 roku w wyniku odbudowy i rozbudowy oraz powiększenia powierzchni miasta, Wrocław osiągnął przedwojenną liczbę mieszkańców.

 

3. Atrakcje turystyczne

  • Archikatedra Wrocławska - p.w. św. Jana Chrzciciela. Niem. Breslauer Dom, zlokalizowana na Ostrowie Tumskim. Obecna, czwarta katedra pochodzi z okresu gotyku (XIII-XIV w.) z otoczonym obejściem (ambitem) i czworobocznie zakończonym chórem o długości 100 m i szerokości 44,5 m. Poprzedzały ją jednak 3 inne kościoły znajdujące się w tym samym miejscu. Obecny kształt jest efektem barokowych uzupełnień oraz współczesnych restauracji po zniszczeniach wojennych. Uchodzi za pierwszą w pełni gotycką świątynię na ziemiach polskich. Jest to monumentalna, trójnawowa bazylika z sześcioprzęsłowym korpusem oraz bacznymi nawami, czterema wieżami. Katedra posiada trzy wejścia: główne, od zachodu, prowadzące przez domek portalowy oraz dwa boczne, od północy i południa. W Katedrze znajduje się 20 kaplic. Najwspanialsze z nich to gotycka kaplica Mariacka, oraz barokowe św. Elżbiety i Bożego Ciała, zwana Elektorską. Przed katedrą stoi piękna statua Madonny z Dzieciątkiem, najstarsza na Śląsku pomnikowa rzeźba sakralna.

    ADRES: plac Katedralny 18, 50-329 Wrocław

  • Bastion Ceglarski - część fortyfikacji miejskich. Bastion powstał w 1585 roku w miejscu jednej z dawnych bastei flankujących Bramę Ceglarską z wykorzystaniem fragmentów dawnych murów gotyckich. Zaprojektowany z obszernymi kazamatami w systemie nowowłoskim przez Hansa Schneidera von Lindau. Bastion rozebarano po pokoju w Tylży w 1807 roku z rozkazu Hieronima Bonaparte - zdobywcy Wrocławia - zmieniając funkcję wzgórza w punkt widokowy. Stał się częścią parku, tzw. Promenady Staromiejskiej, zaprojektowanej przez Johanna Friedricha Knorra (proj. 1812). Na cześć Karla von Holteia (1798-1880), śląskiego poety i pisarza, nazywany Wzgórzem Holteia. Po 1945 przemianowany na Wzgórze Polskie od nazwy dawnej ulicy Polskiej - znanej od 1345, od 1824 zwanej Basteigasse (platea Polonicalis, Polnishe Gasse) - zlikwidowanej w 1964.

    ADRES: Jana Ewangelisty Purkyniego, 52-443 Wrocław

  • Hala Ludowa (Stulecia) - zwana w czasach niemieckich Halą Stulecia, gdyż powstała w stulecie Bitwy Narodów pod Lipskiem. Zbudowana w latach 1911 - 1913 według projektu Maksa Berga i była pierwszą na świecie tak dużą konstrukcją z żelbetonu. To owalna budowla o 130 m średnicy i 42 m wysokości. Przykrywająca ją kopuła jest jedną z największych w Europie (65 m średnicy). W środku znajduje się 6 tys. miejsc siedzących. W 1948 r. obok hali stanęła iglica (96 m), będąca symbolem Ziem Odzyskanych. W 2006 roku Hala Ludowa została wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego i Przyrodniczego UNESCO.

      ADRES: ul. Wystawowa 1, 51-618 Wrocław

  • Kamiennica Jaś i Małgosia - to dwa najbardziej znane budynki w północno- zachodnim narożniku Rynku, u stóp kościoła św. Elżbiety. Te sympatyczne domki, połączone barokową arkadą należały do służby kościelnej. W przejściu pochowano ściętych przywódców powstania cechów z 1418 roku tak, aby przez wieki byli deptani przez przechodniów.

  • Kolejkowo - Twórcy Kolejkowa stworzyli ogromną makietę, tętniącą życiem i przedstawiającą wspaniały Dolny Śląsk. Kolejkowo mieści się na terenie jednego z najstarszych dworców kolejowych we Wrocławiu. Zobaczyć tam można m.in. makiety obiektów z Wrocławia oraz całego Dolnego Śląska. Swoje miejsce znalazły tam takie perełki architektoniczne jak: Dworzec Świebodzki,  kamienice wrocławskiego rynku, obserwatorium meteorologiczne na Śnieżce, Karkonoskie Tajemnice w Karpaczu, schronisko Szwajcarka w Sudetach Zachodnich.

    ADRES: Dworzec Świebodzicki, pl. Orląt Lwowskich 20B

  • Kościół św. Elżbietystojący przy ul. Św. Mikołaja, w obecnej postaci wzniesiony został z funduszy rady miejskiej i samych mieszczan. Budowa trwała z przerwami od 1. połowy XIV wieku do końca następnego stulecia. Jest to monumentalna bazylika z wieżą, do dziś górującą nad Starym Miastem. Niestety większość bogatego wyposażenia świątyni uległa zniszczeniu na skutek pożaru w 1976 roku. 

  • Kościół św. Krzyża i św. Bartłomieja - w hierarchii wrocławskich i dolnośląskich świątyń, kościół św. Krzyża, jako kolegiata jest po katedrze na drugim miejscu. Pierwszy na Śląsku i jeden z nielicznych w Europie - dwupoziomowy kościół.Ufundowany został przez Henryka IV Prawego 11-01-1288 roku na pamiątkę zakończenia konfliktu z biskupem Tomaszem II. Jest pierwszym dwukondygnacyjnym kościołem na śląsku i jesnym z nielicznych w Europie. Łączy się z pięknymi i bogatymi tradycjami piastowskimi i polskimi. Według tradycji miał to być początkowo kościół jednopoziomowy, poświęcony patronowi domu śląskich Piastów - św. Bartłomiejowi. Według legendy w trakcie kopania dołów pod fundamenty, trafiono w ziemi na korzeń w kształcie krzyża. To zdarzenie spowodowało wzniesienie nad dolnym kościołem drugiego kościoła pod wezwaniem św. Krzyża. Budowa rozpoczęła się jeszcze w roku 1288 od strony wschodniej, wraz z zakrystią. Kościół dolny pod wezwaniem św. Bartłomieja został poświęcony w 1295 roku, lecz Henryk Prawy został pochowany w jego części wschodniej już w 1290 roku. Poświęcenia dolnego kościoła dokonał w 1295 roku biskup Jan II Romka. Dokończenie korpusu nawowego górnego kościoła trwało od lat dwudziestych do poł. XIV wieku. Budowę prowadził przeniesiony z Krakowa do Wrocławia w 1326 r. biskup Nanker. Kamienna płyta nagrobna (z lat po 1341 r.) znajduje się w dolnym kościele dokąd została w 1908 r. przeniesiona z Katedry. Nagrobek Henryka Probusa, wykonany z białego wapienia powstał  po 1290 r. i ustawiony pośrodku prezbiterium górnego kościoła - obecnie znajduje się w Muzeum Narodowym we Wrocławi.

    ADRES: plac Kościelny, 48-300 Wrocław

  • Kościół Najświętszej Marii Panny na Piasku - Kościół powstał z fundacji Piotra Włostowica, który przeznaczył go razem z klasztorem dla kanoników regularnych św. Augustyna. Budowę zapoczątkowaną przez Piotra dokończyła jego żona wraz z synem Idzim Świętosławem. Poświęcenie kościoła, z którego został tylko tympanon fundacyjny odbyło się z 1133r.

    Budowla znacznie większej świątyni gotyckiej rozpoczęła się w 1334r. i trwała kilkadziesiąt lat. Wzniesienie nawy środkowej wraz ze sklepieniem trwało w czasach Jana III z Pragi, który był wtedy opatem. Pierwsza kaplica, p.w. św. Rodziny, została ukończona w 1390 roku. Wieżę południową zbudowano dopiero w 1430r. Kazania w języku polskim głoszono do 1429r.

    Po roku 1730 wystrój wewnętrzny zyskiwał bogate wyposażenie barokowe. Od sekularyzacji w 1810r. pełni funkcję kościoła parafialnego. W czasie II Wojny Światowej został dotkliwie zniszczony, bo aż w 75%. Odbudowywano go w latach 1946-1948 i 1961-1963.

    Kościół „na Piasku” zaliczany jest do najokazalszych, średniowiecznych budowli Wrocławia. Ta sześcioprzęsłowa, halowa świątynia ma trzy nawy. Nawa główna ma sklepienie gwiaździste, natomiast nawy boczne – trójdzielne dziewięciopolowe. Prezbiterium zakończone jest wielobocznie.

    ADRES: Świętej Jadwigi 1, 48-300 Wrocław

  • Kościół św. Marii Magdaleny - z tym kościołem związani byli mieszczanie. Świątynia ta (obecnie katedra) należy do najstarszych budowli sakralnych lewobrzeżnej części miasta. Wzmiankowana była już w 1226 roku. budowa obecnego kościoła rozpoczęła się w roku 1342 i trwała do roku 1362. Budowla ma kształt trójnawowej, dziesięciorzęsłowej bazyliki z prostokątnym prezbiterium. Kościół św. Marii Magdaleny służy miastu od początku swego istnienia jako miejsce sprawowania nabożeństw i pochówku znamienitych obywateli. Z tym kościołem związane są dwie legendy: o dzwonie grzesznika i legenda mostku pokutnic (charakterystyczny mostek łączący obie wieże na wysokości 47m, a odbudowany w 2001 roku po kilkusetletniej przerwie).   

  • Kraina miniatur - miejsce, gdzie można zobaczyć repliki zabytkowych budowli z całej Polski. Na terenie 6500 m² zlokalizowanych jest 11 miniatur 25 razy mniejszych, które są zgodne z oryginałami co do najmniejszych detali. Są to: Kościół Mariacki w Krakowie; Sejm Rzeczypospolitej Polskiej w Warszawie; Dworzec główny we Wrocławiu; latarnia morska w Kołobrzegu; Pałac Marianny Orańskiej - Kamieniec Ząbkowicki; Pałac króla pruskiego Fryderyka Wilhelma III – Mysłakowice; Brama Paczkowska- Ziębice; Krzywa Wieża w Ząbkowicach Śląskich; Sobór św. Trójcy – Hajnówka; Szwajcarka – Karpnikach; Dom Tyrolski – Mysłakowice; Podziemne miasto Osówka w Głuszycy. Oprócz miniatur znajduje się mnóstwo dodatkowych atrakcji – lunety, krzesła i buty Guliwera, 40-metrowa kolejka górska i wulkan. Latem wizytę w parku umili plaża z leżakami, oczko wodne, a posłuchać można muzyki cerkiewnej.

    ADRES: ul. Wróblewskiego 9, 51-627 Wrocław

  • Miasteczko Jack's City - Jack's City to miasteczko westernowe zarządzane i prowadzone przez Stowarzyszenie Przyjaznego Upowszechniania Kultur (SPUK) wspólnie z Urzędem Miasta Wrocławia na terenie administrowanym przez Wrocławski Tor Wyścigów Konnych Partynice. Budowa rozpoczęła się w kwietniu 2005 roku, a od 27 maja 2007 nastąpiła normalna eksploatacja obiektu. W stylizowanym miasteczku Jack's City z charakterystyczną zabudową można zwiedzić między innymi: Biuro Szeryfa z Więzieniem, Bank, Pocztę, Sklep Kolonialny, Saloon. Obsługa w strojach z epoki "poprowadzi w dawny świat" poprzez szereg atrakcji i konkurencji sprawnościowych.

    ADRES: ul. Zwycięska 2, 53-033 Wrocław

  • Most Grunwaldzki - wiszący przez rzekę Odrę o konstrukcji stalowej, nitowanej. To prawdopodobnie jedyny most wiszący w Polsce, po którym jeżdżą zarówno tramwaje, jak i samochody oraz autobusy. Zbudowany w latach 1908–1910, zużywając do budowy ponad 2300 ton stali. Jak na owe czasy była to monumentalna konstrukcja, jedna z największych na świecie. Otwarty został we wrześniu 1910 r. pod nazwą Kaiserbrücke, czyli Most Cesarski. Po zniszczeniach wojennych został odbudowany według projektu Dobrosława Czajki bez rekonstrukcji niektórych elementów i nazwany Mostem Grunwaldzkim.

  • Most Tumski - zwany również jako Most Zakochanych lub Most Katedralny. Dwuprzęsłowy, ażurowy, żelazno-kamienny, nitowany most we Wrocławiu zbudowany w roku 1889 nad północną odnogą Odry pomiędzy Ostrowem Tumskim a Wyspą Piasek, na miejscu wcześniejszego mostu drewnianego. Do roku 1945 nosił nazwę Dombrücke. Przy moście, na brzegu Wyspy Piasek, stoją od 1893 roku figury św. Jadwigi (po lewej stronie mostu) i św. Jana Chrzciciela (po prawej). Nazywany jest Mostem Zakochanych ze względu na miejską legendę mówiącą, że na nim czekają poszukujący swojej miłości. Legenda mówi, iż najpierw trzeba pójść do katedry i pomodlić się w tej intencji. Potem należy pogłaskać po głowie posągowego lwa, który strzeże wejścia do świątyni, następnie pójść na Most Tumski i czekać na nim na miłość.

  • Muzeum Miejskie (Pałac Królewski) - Początki pałacu sięgają roku 1717, gdy baron Heinrich Gottfried Spaetgen (1680 – 1750) zakupił niewielką rezydencję w stylu wiedeńskiego baroku wraz z ogrodem. Najstarsza część pałacu została zrealizowana być może według planów Johanna Berharda Fischera von Erlacha, słynnego austriackiego architekta i rzeźbiarza okresu baroku, twórcy kościoła św. Karola Boromeusza w Wiedniu. Według niektórych badaczy autorem pałacu był inny wiedeński, wybitny architekt, Johann Lucas von Hildebrandt, mistrz pałacowego kompleksu Belwederu. Gdy w następstwie sporów o panowanie nad Śląskiem między Austrią rządzoną przez Habsburgów, a Prusami Hohenzollernów, Śląsk przeszedł pod panowanie króla Fryderyka II, rezydencja barona Spaetgena trafiła w orbitę zainteresowań nowego władcy, który szukał godnej siedziby w zdobycznym Śląsku. Jednak dopiero po śmierci barona w 1750 rok udało się pruskiemu władcy odkupić rezydencję. Doskonała lokalizacja, w samym sąsiedztwie Rynku podnosiła prestiż pałacu, do tego lekkie cofnięcie budowli w głąb działki umożliwiało zaprojektowanie paradnego dziedzińca. Lokując we Wrocławiu swoją rezydencję Fryderyk II Wielki podniósł stolice Dolnego Śląska, obok Berlina i Królewca, do rangi miasta rezydencjonalnego. Rozbudową i przystosowanie gmachu na potrzeby monarszej celebry zajął się królewski architekt, Johannowi Boumannowi St., twórcy wielu budowli w Poczdamie i Berlinie. Do istniejącego gmachu dobudowano wówczas od strony ogrodu niezachowane do dziś dwukondygnacyjne skrzydło z pomieszczeniami dla króla: pokojem muzycznym, sypialnią, kancelarią, biblioteką, salą przyjęć, pokojem marszałkowskim oraz jadalnią. W latach 90. XVIII wieku na zlecenie kolejnego króla Prus, Fryderyk Wilhelm II przebudowę pałacu prowadził Karl Gotthard Langhans St., którego najsłynniejszym dziełem jest Brama Brandenburska w Berlinie. Jednak największe zmiany nastąpiły w połowie XIX wieku, kiedy to, na życzenie Fryderyka Wilhelma IV, berliński architekt Friedrich August Stüler znacznie rozbudował monarszą rezydencję. Niemal całkowicie zmienił się charakter budowli, która z małej królewskiej rezydencji przekształciła się w okazały kompleks pałacowy sięgający aż po dzisiejszy Plac Wolności. W dniu 20 września 1926 roku w dawnym Pałacu Królewskim otwarto Muzeum Zamkowe. Prezentowano w nim ekspozycję poświęconą czasom Fryderyka II Wielkiego oraz zbiory śląskiego szkła i ceramiki. W ostatnich miesiącach II wojny światowej pałac uległ poważnym zniszczeniom. Do czasów obecnych zachowała się najstarsza część pałacu, skrzydło północne oraz fragment skrzydła południowego. Obecnie odrestaurowany Pałac Królewski stanowi jeden z najważniejszych zabytków Wrocławia oraz centrum wystawiennicze, gdzie w przestronnych salach prezentowana jest wystawa „1000 lat Wrocławia”.

    ADRES: ul. Kazimierza Wielkiego 35

  • Muzeum Narodowe - zajmuje imponujący neorenesansowy XIX – wieczny gmach wychodzący na rzekę. Otwarte zostało w 1948 roku. Tutejsze zbiory sztuki średniowiecznej i nowszej należą do najcenniejszych w kraju. Wśród tych przebogatych zbiorów tego muzeum znajdują się dzieła sztuki z okresu od średniowiecza po czasy współczesne, m.in. wspaniała i unikatowa kolekcja średniowiecznej sztuki sakralnej.

    ADRES: ul. Powstańców Warszawy 5

  • Muzeum Sztuki Cmentarnej (Stary Cmentarnej Żydowski) - cmentarz założono w roku 1856, jednak najstarsze nagrobki, przeniesione z innych miejsc Wrocławia, powstały w XIII wieku. Nekropolia obejmuje około 12 000 pomników wrocławskich Żydów. Wiele z nagrobków stanowi prawdziwe dzieła sztuki.
  • Ogród Japoński w Parku Szczytnickim - założony w roku 1913 na Wystawę Stulecia jako część Wystawy Sztuki Ogrodowej. Autorzy: hrabia Fritz von Hochberg i Mankichi Arai – ogrodnik z Tokio. Po wystawie zlikwidowany ze względu na prowizoryczny charakter większości budowli oraz wypożyczone elementy wyposażenia. Zachowały się ścieżki, kształt stawu, południowa część ogrodu z jej pagórkowatym krajobrazem, ciekami wodnymi i roślinnością. Prace nad odbudową Ogrodu Japońskiego rozpoczęto w 1993 roku. Analiza roślinności wykazała na terenie ogrodu aż 26 gatunków spotykanych tylko w Japonii i 31 gatunków występujących na obszarze Japonii i Azji Wschodniej – większość to pozostałość założenia z 1913 r. Dzięki nawiązanej w 1994 r. współpracy ze specjalistami z Japonii rewaloryzacja Ogrodu Japońskiego została z powodzeniem zrealizowana.

    ADRES: ul. Mickiewicza

  • Ogród Zoologiczny - Ogród zoologiczny we Wrocławiu założony został w 1865 r. Jest najstarszym w Polsce. Zajmuje obszar 33 ha i mieści ponad 5000 zwierząt. W 1862 r. powstał komitet organizacyjny ds. budowy ZOO z inicjatywy dr Juliusa Elwangera. Budowa trwała 2 lata. Otwarcie nastąpiło 10 lipca 1865 r., a dyrektorem został dr Franz Schlegel. Nie było wybiegów, a większość zwierząt była ofiarowana przez mieszkańców Wrocławia i okolic. Duża popularność ogrodu zoologicznego sprawiła, że dochody wzrosły, a infrastruktura się poprawiła. Następcą Schlegel’a został Hermann Stechmann w 1882 r. Za jego czasów nastąpił prawdziwy rozkwit ZOO. Wybudowano istniejące do dziś: ptaszarnię, pomieszczenie dla słoni, małpiarnię oraz Dom Pryzrodz, gdzie się mieszczą stacje badawcze. Następnie dyrektorami byli: Friedrich Grabowsky, Hans Honigmann, Martin Schlott, Karol Łukaszewicz i Antoni Gucwiński, który zarządzał ogrodem nieprzerwanie od 1965 do końca 2006 r. Wraz ze swoją małżonką Hanną prowadził program „Z kamerą wśród zwierząt”. Dla najmłodszych założono wybiegi ze zwierzętami domowymi, które można nakarmić i dotknąć. Następcą Gucwińskiego na drodze konkursu został Radosław Ratajszczak, który cały czas unowocześnia i modernizuje ogród, a także sprowadza nowe i rzadkie gatunki zwierząt.

    ADRES: Ul. Wróblewskiego 1-5, 51-618 Wrocław

  • Ossolineum -ogromna biblioteka, w której zgromadzono wiele bezcennych rękopisów i starodruków. Perłą zbiorów są rękopisy dzieł Mikołaja Reja. Wśród młodszych, niezwykle cennych pozycji znajdują się m.in. rękopis "Pana Tadeusza" Adama Mickiewicza oraz rękopisy i pierwsze wydania książek Aleksandra Fradry, Henryka Sienkiewicza. Siedzibą biblioteki był Lwów. Po II wojnie światowej w wyniku przesunięcia granic państwa polskiego władze musiały przenieść siedzibę Ossolineum. Biblioteka została ulokowana we Wrocławiu w dawnym barokowym klasztorze zbudowanym w latach 1675-1715 i mieści się tam do dziś.

ADRES: ul. Szewska 37, 50-139 Wrocław

  • Ostrów Tumski - sakralne centrum Wrocławia. Nazwa wzięta od licznych wysepek na rzece, kiedyś ostrowów, oraz tumu, czyli dawnego określenia katedry. Ostrów Tumski to znana część Wrocławia, będąca jednocześnie najstarszą dzielnicą miasta. Gród powstał w tym miejscu we wczesnym średniowieczu, a w 100 roku, z okazji ustanowienia we Wrocławiu pierwszego biskupstwa podlegającego arcybiskupowi poznańskiemu, powstałą pierwsza katedra. Ostrów Tumski od 1315 roku należał do władz kościelnych. Na całym terenie wprowadzono zasady, typowe dla miejsc sakralnych. Zamek nie stanowił cennej budowli dla biskupów, dlatego też na początku XVI wieku wydano rozkaz zburzenia obiektu. Podczas II wojny światowej Ostrów Tumski został silnie zniszczony. W najlepszym stanie zachował się kościół św. Krzyża. Ostrów Tumski to z pewnością największy zabytek Wrocławia. Jego nieustanna odbudowa trwa do dziś.

  • Panorama Racławicka - gigantyczne batalistyczne dzieło Jana Styki i Wojciecha Kossaka powstało w ciągu kilku miesięcy na przełomie 1893 i 1894 r. Przedstawia zwycięską bitwę kosynierów Kościuszki z armią rosyjską pod Racławicami. Dzieło namalowane "ku pokrzepieniu serc". Panorama, składająca się z 14 brytów o długości 116 m i wysokości 15 m. Aż do II wojny światowej znajdowało się we Lwowie i przyciągało tysiące zwiedzających. Po wojnie (w 1946 wyszła decyzja rządu ZSRR o przekazaniu Polsce pamiątki narodowej – malowidła panoramy) przeniesiono je do Wrocławia, ale udostępniono dopiero w 1985 r. (wcześniej nie można było pokazywać walki Polaków z Rosjanami). Obraz umieszczony jest w specjalnej rotundzie, a wydarzenia na płótnie płynnie przechodzą w zaaranżowaną wystawę trójwymiarową.

        ADRES: ul. Purkyniego 11

  • Piwnica Świdnicka - najstarsza restauracja w Europie. Wrocławski Ratusz od średniowiecza mieścił w swych podziemiach piwiarnię, która od serwowanego tu gatunku piwa, sprowadzanego ze Świdnicy, nosiła miano Piwnicy Świdnickiej. Wielokrotnie rozbudowywana, uzyskała swój ostateczny kształt w XV w. Jako jedyna piwiarnia w mieście przez kilkaset lat zachowała pierwotny układ wnętrz oraz niezmienione funkcje. Wystrój Piwnicy był raczej skromny - tynkowane ściany, proste ławy i stoły. Charakter wnętrz nie uległ zmianie aż do połowy XIX w. Pierwsza gruntowna przebudowa w 1904 r. miała za zadanie zmienić wystrój sal na secesyjny. Stworzono wtedy zaplecze kuchenne i założono oświetlenie elektryczne. Podczas kolejnego poważnego remont w 1936 r. nowy wystrój wnętrz upodobnił Piwnicę do wielu innych piwiarni i winiarni na terenie Niemiec. Podczas bombardowań w 1945 r. piwnice nie uległy większym zniszczeniom. W 1996 roku w podziemiach wrocławskiego Ratusza rozpoczął się jeden z najbardziej gruntownych remontów na przestrzeni 730-letniej historii Piwnicy Świdnickiej. Osuszono i zabezpieczono mury przed wilgocią, całkowicie wymieniono stare uzbrojenie i wszystkie instalacje.
    Aranżacja wnętrz została opracowana na podstawie dokumentacji historycznej wydobytej z archiwów i składnic muzealnych, a elementy wyposażenia wykonano na specjalne zamówienie w najlepszych pracowniach artystycznych i rzemieślniczych specjalizujących się w odtwarzaniu zabytkowych akcesoriów.

    ADRES: Rynek Ratusz 1, 50-107 Wrocław

  • Plac Solny - rynek pomocniczy Starego Miasta we Wrocławiu, regularny, kwadratowy, wytyczony w 1242 na południowy zachód od Rynku. Określany był jako Polnischer Markt (Targ Polski), Salzring (Rynek Solny) albo Salzplatz (Plac Solny). W 1827 r. ustawiono na nim pomnik feldmarszałka Blüchera, a plac nazwano Blücherplatz. Po II wojnie światowej nadano placowi nazwę nawiązującą do historycznej, zaś cokół zdemontowanego jeszcze przez Niemców pomnika zburzono.

  • Polinka - kolejka gondolowa Politechniki Wrocławskiej, której trasa biegnie nad Odrą. Wagonik kursuje pomiędzy budynkiem C-13 przy Wybrzeżu Wyspiańskiego a budynkiem Geocentrum przy ul. Na Grobli.
  • Pomnik zwierząt rzeźnych - nietypowy pomnik z naturalnej wielkości zwierzętami „pasącymi się” na chodniku, znajdujący się na tyłach kościoła św. Elżbiety gdzie niegdyś znajdowały się jatki miejskie.
  • Ratusz - jest jednym z najpiękniejszych w środkowej Europie. Prezentuje mieszankę gotyku i renesansu. Początkowo był parterowy. Odbywały się w nim doroczne zgromadzenia mieszczan, a na co dzień budynek wykorzystywano na cele handlowe. Przebudowywany był od 1327 do 1504 r. stał się najokazalszą budowlą średniowieczną w Europie. Od zewnątrz najbardziej rzucają się w oczy renesansowa wieża (66 m.) oraz ceramiczny szczyt wschodniej fasady. Tzw. astronomiczny zegar (ok. 1580 roku) pokazuje m.in. fazy Księżyca. Ściany zdobione są rozmaitymi rzeźbami. Wspaniały barokowy portal nad wejściem z herbem, nadanym Wrocławowi w 1530 roku – świadczy zarówno o bogactwie i potędze miasta, jak i o władzy gospodarzy ratusza. We wnętrzach zachował się gotycki wystrój – charakterystyczne sklepienia i rzeźbiarskie dekoracje. Ratusz od strony Piwnicy Świdnickiej ukazuje wspaniałą koronkową kamieniarkę. Sama piwnica od blisko siedmiuset lat znana jest z szykowania znakomitego piwa – dlatego umieszczono nad wejściem w XIX wieku postacie mieszczki z pantoflem w ręku i jej męża z konwią.

  • Rynek - został wytyczony w 1241 r., kiedy lokowano miasto. Plac w kształcie prostokąta o wymiarach 173 x 208 m, należy do największych założeń urbanistycznych tego typu w Europie. Średniowieczne rozplanowanie przestrzenne widoczne jest do dziś – tak jak dawniej odchodzi stąd 11 ulic. Natomiast zabudowę otaczającą Rynek stanowią budynki pochodzące z różnych epok historycznych.

  • Sky Tower - najwyższy budynek w Polsce w kategoriach: wysokość do dachu oraz wysokość do najwyżej położonego piętra. Kompleks mieszkalny, biurowy, handlowo-usługowy i rekreacyjny we Wrocławiu. Na 49. piętrze znajduje się najwyższy punkt widokowy w Polsce. Mieszkańcy Wrocławia oraz turyści zobaczą panoramę miasta i okolic, a przy dobrej widoczności nawet oddaloną o ponad 100 km Śnieżkę. Zwiedzających prowadzą namalowane na podłodze kolorowe stopy, a na ścianach zawieszono tablice z opisem najważniejszych budynków, które widać za oknem.

    ADRES: ul. Powstańców Śląskich 95, 53-332 Wrocław

  • Stadion Miejski - Stadion Wrocław to nowoczesny, wielofunkcyjny obiekt sportowo-rekreacyjny. Głównym użytkownikiem areny jest klub piłkarski Śląsk Wrocław. Stadion był jedną z aren Euro 2012 – rozegrane na nim zostały trzy mecze fazy grupowej. Dane budynku Stadionu: powierzchnia działki stadionowej: 164 152 m²; wysokość obiektu: 39,33 m; liczba kondygnacji: 6. Boisko: powierzchnia netto boiska 68 x 105m: 7 140 m²; murawa – trawa naturalna. Pojemność Stadionu: liczba miejsc siedzących zadaszonych netto (polska liga): 42 771; liczba wszystkich miejsc VIP (polska liga): 2 130; miejsca biznesowe: 1 554.

    ADRES: al. Śląska 1, 54-118 Wrocław

  • Synagoga pod Białym Bocianem - zbudowana w 1829 roku, według projektu Karla Ferdinanda Langhansa, jako synagoga odłamu liberalnego. Przekazana odłamowi konserwatywnemu w 1872 roku (po zbudowaniu Nowej Synagogi - spalonej przez hitlerowców w Noc Kryształową w 1938 r.), przebudowana w latach 1872, 1905 gdy dodano zewnętrzne klatki schodowe i nowe balkony. W czasie II wojny światowej z podwórka Synagogi deportowano Żydów wrocławskich do obozów zagłady. Po wojnie używana przez Gminę Żydowską we Wrocławiu do 1974 r., po czym przejęta przez Skarb Państwa i zamknięta. W czasie realizacji nieskończonego projektu biblioteki usunięto całą podłogę, po czym obiekt popadł w ruinę. Przejęta przez Akademię Muzyczną we Wrocławiu, która zdjęła dach Synagogi i sprzedała budynek prywatnym osobom w 1992r. Została odzyskana przez Gminę Wyznaniową Żydowską w 1996 r.

    ADRES: ul. Pawła Włodkowica 7

  • Uniwersytet Wroclawski - pierwotnie znajdował się tu dwór książęcy. W czasach czeskich rozbudowano go, przekształcając go w zamek, w którym kwaterowali królowie Czech podczas wizyt w mieście. Z czasem jednak zamek popadł w zaniedbanie. W 1659 r. Leopold I przekazał  go jezuitom. Po uzyskaniu dostatecznych środków od cesarza, jezuici rozebrali stare mury i wnieśli na ich miejscu barokowe gmachy kolegium, zwanego dzięki fundatorowi Akademią Leopoldyńską. Niestety uczelnia nie ruszyła od razu. Uniwersytet we współczesnym znaczeniu tego słowa powstał dopiero w 1811 roku. Barokowy gmach uniwersytecki zwraca uwagę swoją wielkością, przede wszystkim długością (171 m). Nad dachem wznosi się wieża z tarasem widokowym, na której umieszczono globus. Rzeźby na balustradzie wyobrażają cztery pierwsze wydziały kolegium – prawo, teologię, medycynę i astronomię.  Z kolei ponad wejściem głównym umieszczono personifikację cnót: Sprawiedliwości, Mądrości, Umiarkowania i Męstwa. Chlubą uniwersytetu są jego wspaniałe, barokowe wnętrza. Na pierwszym piętrze znajduje się najwspanialsza w całym gmachu Aula Leopoldyńska (Leopoldinium), bogato dekorowana freskami, rzeźbami (portrety cesarza Leopolda I oraz jego synów Józefa I i Karola VI) i sztukaterią. Dekoracja obfituje w symbolikę religijną, ale także zawiera personifikację poszczególnych nauk, wyobrażenia panujących i alegorie cnót. Na plafonie nad podium wyobrażona jest scena założenia uczelni jezuickiej i oddania jej w opiekę Matce Boskiej i świętym, fresk nad audytorium poświęcono gloryfikacji wiedzy, a fresk nad chórem przedstawia personifikację Śląska z Odrą i Wrocławiem u boku, którym błogosławi Atena, bogini mądrości. Na ścianach nad stallami profesorskimi, w bogatych ramach widnieją portrety znakomitości związanych z wrocławską uczelnią.

 

4. Ciekawostki

  • we Wrocławiu powstało wiele filmów: "Popiół i diament", "Przepraszam, czy tu biją?"; 
  • we Wrocławiu kręcono także znane polskie seriale:Świat według Kiepskich,Fala zbrodni,Pierwsza miłość,Licencja na wychowanie,Tancerze;

  • pośród rzeszy studentów na Uniwersytecie Wrocławskim było wielu znanych osób: Adam Asnyk, Jan Kasprowicz, Wojciech Korfanty; laureatów Nagrody Nobla: Theodor Mommsen (literatura), Philipp E.A. Lenard (fizyka), Eduard Buchner (chemia), Otto Stern (fizyka) oraz wielka postać filozofii chrześcijańskiej, św. Edyta Stein; 
  • Ogród Zoologiczny we Wrocławiu był swego czasu bardzo słynny dzięki programom telewizyjnym z udziałem państwa Gucwińskich „Z kamerą wśród zwierząt”;
  • Wrocław nazywany jest często „polską Wenecją” ze względu na duże nagromadzenie mostów i kładek nad Odrą;

  • perłą zbiorów w bibliotece Ossolineum są rękopisy dzieł Mikołaja Reja, a także rękopis „Pana Tadeusza” Adama Mickiewicza;

  • Sky Tower jest najwyższym budynkiem mieszkalnym w Polsce (212 m);

  • punkty widokowe znajdujące się we Wrocławiu to: sky tower (200 m), wieża katedry św. Jana Chrzciciela na Ostrowie Tumskim (wysokość - 60 m), wieża kościoła garnizonowego św. Elżbiety (75 m), Mostek Pokutnic na katedrze św. Marii Magdaleny (45 m) i Wieża Matematyczna Uniwersytetu Wrocławskiego (40 metrów);

  • we Wrocławiu znajduje się najstarsza w Europie restauracja - Piwnica Świdnicka. Restauracja powstała 730 lat temu w centrum wrocławskiego Rynku i stanowiła centerum kulturalne miasta. Gościli w niej m.in. Chopin, Słowacki, Wybicki, Goethe;
  • do dziś każdą z istniejących gazowych latarni na Ostrowie Tumskim zapala zatrudniony na etacie Latarnik;

  • na ulicach Wrocławia znajduje się dziś ponad 120 figurek krasnali.

 

5. Opinia

Nie można wyrazić opinii o tym mieście w kilku zdaniach. Dlatego zostawiam to waszej ocenie. Ja mogę tylko napisać - Wrocław to miejsce, które pokocha każdy na swój sposób. To idealne miejsce i dla studenta, i dla biznesmana, i dla artysty poszukującego natchnienia. Niektóre dzielnice wprowadzają turystę w klimat spokoju i harmonii, z kolei uliczni grajkowie nadawają temu miejscu swoisty charakter. Gorąco polecam to miasto gdyż różnorodność kulturowa naszej „polskiej Wenecji”, romantyczne mosty, a także ogrom zabytków spotykanych praktycznie na każdym kroku zachwyci każdego!!

 

6. Bibliografia

Dydlewski A., Najpiękniejsze zabytki Polski, Świat Książki, Warszawa 2006

100 najpiękniejszych miejsc w Polsce, wyd. Publicat

Przwodnik „Polska na weekend i na wakacje z rodziną”

www.halastulecia.pl

www.jackcity.pl

www.wroclaw.jewish.org.pl

www.gazetawroclawska.pl

www.pik.wroclaw.pl

www.muzeum.miejskie.wroclaw.pl

www.kosciol.pl

www.strona.piwnicaswidnicka.com

www.skytower.pl

www.wroclaw.gazeta.pl

www.kolejkowo.pl

www.wroclawdzisiaj.pl

www.stadionwroclaw.pl

www.katedra.archidiecezja.wroc.pl

 

7. Mapa

  

© wyceiczkowo.xyz. All Rights Reserved.